Ασυνείδητο

Μέχρι να γίνει το ασυνείδητο συνειδητό, θα κατευθύνει τη ζωή μας και θα το αποκαλούμε μοίρα.

Γιούνγκ.

 

Έχουμε κυνηγήσει τη Σκιά μας, σα να ήταν ένα άγριο θεριό. Όμως, το μόνο που λαβώναμε ξανά και ξανά, ήταν εμάς. Πώς, λοιπόν, μπορεί να συμβαίνει αυτό;

Η Σκιά αντιπροσωπεύει τις κατώτερες όψεις της ψυχής. Αποτελείται από όσα κρύψαμε, διότι δεν ήταν επιτρεπτά στον οικογενειακό περίγυρο και στα κοινωνικά δεδομένα που ζούσαμε. Εκεί βρίσκονται όλα τα περιφρονημένα μας κομμάτια, είτε από εμάς, είτε από άλλους.

Εκεί είναι μαζεμένη η τοξική ντροπή μας, τα ιδανικά που εγκαταλείφθηκαν, οι λιντσαρισμένες μας ελπίδες, τα ματαιωμένα όνειρά μας, ότι δε χώρεσε τελικά στην κοινωνία, στην οικογένεια, στον τόπο μας, σε εμάς τους ίδιους. Είναι όσα δε θέλουμε να ξέρουμε και να θυμόμαστε. Είναι όλες οι αδυναμίες μας που δε θέλουμε να τις δει κανείς, ούτε καν εμείς.

Το ασυνείδητο είναι η κύρια κατοικία της Σκιάς. Το ασυνείδητο είναι το μέρος του μυαλού, το οποίο εκφράζει νοητικές διαδικασίες, χωρίς το άτομο να γνωρίζει συνειδητά την ύπαρξή τους.

Ασυνείδητα συναισθήματα

Ασυνείδητες σκέψεις

Ασυνείδητες αντιδράσεις

Ασυνείδητες αντιλήψεις

Συμπλέγματα

Φόβοι

Κρυφές λαχτάρες

Πόθοι

Επιθυμίες

Όλα αυτά τα ασυνείδητα προς εμάς κομμάτια είναι αυτά που θα κρίνουν και θα πάρουν αποφάσεις για τη ζωή μας. Αποφάσεις που παίρνουμε, χωρίς στην πραγματικότητα να μας συμπεριλαμβάνουμε συνειδητά στις επιλογές μας.

Ο Φρόυντ ανέπτυξε ένα τοπογραφικό μοντέλο του μυαλού. Χρησιμοποίησε ως μοντέλο ένα παγόβουνο για να δείξει τη δομή, όπως και τον τρόπο της λειτουργίας του μυαλού.

Στην επιφάνεια του παγόβουνου βλέπουμε ότι έχει τοποθετήσει τις σκέψεις, τις οποίες αντιλαμβανόμαστε συνειδητά ότι έχουμε επίγνωσή τους – γενικά τις συνειδητές λειτουργίες μας.

Λίγο πιο κάτω, υπάρχει το προσυνειδητό (ή υποσυνείδητο), που εμπεριέχει όσα μπορούμε να ανακτήσουμε από τη μνήμη μας. Η μικρές αναλαμπές που έρχονται όταν ακούμε ένα μουσικό κομμάτι από παλιά, για παράδειγμα. Όμως, το μεγαλύτερο μέρος του παγόβουνου βρίσκεται κάτω από τη θάλασσα και αυτό είναι το ασυνείδητο.

Είναι ένας χώρος αποθήκευσης που εμπεριέχει παρορμήσεις, επιθυμίες και αναμνήσεις. Στοιχεία τα οποία δεν μπόρεσε να αποδεχτεί ο καθένας μας, τραυματικά γεγονότα, γενικά θέματα που δεν μπόρεσε να διαχειριστεί, τοποθετήθηκαν μακριά από το συνειδητό. Σε αυτό το κρυφό μέρος, διαδραματίζονται οι σχετικές νοητικές διαδικασίες, όπως και ο τρόπος που θα εκδηλωθούν προς τα έξω ως στάση ζωής και συμπεριφοράς.

Όπως λέει ο Φρόυντ, το ασυνείδητο μέρος του μυαλού ελέγχει τη συμπεριφορά σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό από ότι υποψιάζονται οι άνθρωποι.